مرجع تصویب: شورای عالی مبارزه با پولشویی، تاریخ تصویب 1390/07/19

به منظور مبارزه با پولشویی و جلوگیری از تامین مالی تروریسم و نیز فراهم‌آوردن تمهیدات لازم برای اجرای فصل دوم آیین‌نامه اجرایی قانون مبارزه با پولشویی موضوع تصویب نامه شماره 181434/ت 43182 ک مورخ 1388/09/14 وزیران عضو کارگروه تصویب آیین نامه‏های مربوط به قانون مبارزه با پولشویی، «دستورالعمل رعایت مقررات مبارزه با پولشویی در خدمات الکترونیک بازار سرمایه» به شرح زیر ابلاغ می‏شود:

ماده1: علاوه بر تعاریف مندرج در ماده 1 قانون بازار اوراق بهادار جمهوری اسلامی ایران مصوب آذرماه 1384 مجلس شورای اسلامی، اصطلاحات و عبارات دیگر به کار رفته در این دستورالعمل به شرح زیر تعریف می‏شوند:

1-1- قانون: قانون مبارزه با پولشویی مصوب 1386/11/02.

1-2- آیین نامه: آیین نامه اجرایی قانون مبارزه با پولشویی مصوب 1388/09/14 و اصلاحات بعدی آن.

1-3- سازمان: سازمان بورس و اوراق بهادار.

1-4- شورا: شورای عالی مبارزه با پولشویی.

1-5- اشخاص تحت نظارت: بورس‏ها، بازارهای خارج از بورس، کانون‌ها، شرکت‌سپرده‌گذاری مرکزی و تسویه وجوه اوراق بهادار و نهادهای مالی موضوع قانون بازار اوراق بهادار که مجوز تاسیس یا فعالیت خود را از شورای عالی بورس و اوراق بهادار یا سازمان دریافت نموده و تحت نظارت سازمان فعالیت می‌کنند.

تبصره: ناشران اوراق بهادار در ارایه هرگونه خدمات مربوط به اوراق بهادار برای مشتریان جز اشخاص تحت نظارت محسوب می‌شوند.

1-6- موسسه اعتباری: بانک‏ها (اعـم از بانک‏های ایـرانی و شعب و نماینـدگی بانک‏های خارجی مستقر در جمهـوری اسـلامی ایران)، موسـسات اعـتـباری غیر بانـکی، تعـاونـی‏های اعتـبار و صنـدوق‏های قرض‏الحسنه که با مجوز بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران فعالیت دارند.

1-7- واحد اطلاعات مالی: واحدی ملی، متمرکز و مستقل که مسوولیت دریافت، تجزیه و تحلیل و ارجاع گزارش‏های معاملات مـشکوک به مراجع ذی‏ربط را به عهده دارد (به شرح مـذکور در مـاده 38 آییـن‏نامه).

1-8- واحد مبارزه با پولشویی سازمان: واحدی است مستقر در سازمان که به عنوان متولی مبارزه با پولشویی، عهده‏دار تکالیف مقرر در مواد 18 و 19 آیین‏نامه می‏باشد.

1-9- مشتری: شخصی که برای دریافت خدمات موضوع فعالیت یکی از اشخاص تحت نظارت، به وی مراجعه می‏نماید.

1-10- شناسایی مشتری: شناخت و تایید هویت مشتری با استـفاده از منابع اطـلاعاتی، مستندات و داده‏هـای مستـقل، مـعتـبـر و قـابـل اتـکا شـناسایـی مـشتـری بـه دو گـروه از اقـدامـات- شامل«شـناسایی اولیه» و «شناسایی کامل» تقسیم می‏شود:

1-10-1- شناسایی اولیه: تطبیق و ثبت مشخصات اظهار شده توسط مشتری با مدارک شناسایی و در صورت اقدام توسط نماینده یا وکیل، علاوه بر ثبت مشخصات وکیل یا نماینده، ثبت مشخصات اصیل.

1-10-2- شناسایی کامل: شناسایی دقیق مشتری به هنگام ارایه خدمات پایه به شرح مذکور در دستورالعمل شناسایی مشتریان در بازار سرمایه.

1-11- ابزار شناسایی: عبارت است از شناسه‏ای اطلاعاتی به‏ صورت الکترونیکی، فیزیکی یا ترکیبی از هر دو که با استفاده از آن مشتری می‏تواند نسبت به اخذ خدمات الکترونیکی از درگاه‏های غیرحضوری اقدام نماید.

1-12- ابزار پذیرش: عبارت است از دستگاه فیزیکی یا سامانه الکترونیکی که می‏توان با استفاده از یک یا چند نوع ابزار شناسایی نسبت به انجام عملیات و اخذ خدمات اقدام نمود. از قبیل درگاه‏های اینترنتی و نظایر آن.

1-13- مراجعه حضوری: عبارت است از مراجعه ارباب رجوع به اشخاص تحت نظارت و مراوده با نیروی انسانی برای اخذ خدمات.

1-14- مراجعه غیر حضوری: عبارت است از مراجعه ارباب رجوع به انواع ابزارهای پذیرش و اخذ خدمات به واسطه ابزار شناسایی و بدون مراوده با نیروی انسانی اشخاص تحت نظارت.

1-15- خدمات الکترونیکی: امکانی است که طی آن ارایه خدمات به مشتری از طریق زیرساخت‏های الکترونیکی به صورت مراجعه غیرحضوری انجام می‏شود.

ماده2: صدور هرگونه ابزار شناسایی باید پس از شناسایی کامل مشتری و ثبت تطبیقی مشخصات هویتی با مشخصات ابزار شناسایی صورت پذیرد.

ماده3: به منظور دریافت ابزارهای شناسایی، حضور مشتری و شناسایی اولیه وی ضرورت دارد.

ماده4: در صورت دریافت ابزار شناسایی توسط نماینده مشتری لازم است شخص نماینده، مورد شناسایی کامل قرار گیرد در صورتی که نماینده قبلاً شناسایی کامل شـده باشـد شناسایی اولیه وی کفـایت می‏کند.

تبصره: نمایندگی قراردادی تنها با ارایه وکالت‏نامه رسمی معتبر خواهد بود.

ماده5: تطبیق هویت مشتری با اقلام اطلاعاتی شناسایی مشتری در مراجعات غیرحضوری از طریق ابزارهای شناسایی صورت می‌پذیرد.

ماده6: شناسایی مشتری به صورت الکترونیکی و با استفاده از گواهی‌های امضای دیجیتال و یا سایر ابزارهای شناسایی مورد تایید سازمان برای شناسایی اولیه و یا ارسال اسناد و مدارک لازم برای شناسایی کامل بلامانع است.

ماده 7: مسوولیت استفاده و حفاظت از ابزارهای شناسایی صرفاً به عهده مشتری است و باید تعهد دهد که هیچ شخصی غیر از وی، از ابزار شناسایی استفاده نخواهد کرد و در صورت بروز تخلف علاوه بر توقف ارایه خدمات، مطابق قوانین و مقررات با وی برخورد خواهد شد.

ماده 8: به منظور حصول اطمینان از اینکه مشتری خود از خدمات الکترونیکی ارایه شده استفاده می‏نماید، اشخاص تحت نظارت باید رویه‏های قابل اتکایی را برای شناسایی مشتری در معاملات الکترونیکی اتخاذ نموده و در صورت مشاهده هرگونه موارد مشکوک باید ضمن گزارش موضوع به واحد مبارزه با پولشویی سازمان نسبت به شناسایی و احراز هویت حضوریِ مجددِ مشتری اقدام نمایند. در چنین مواقعی لازم است موضوع از طریق واحد مبارزه با پولشویی سازمان به عنوان معامله مشکوک به پولشویی به واحد اطلاعات مالی گزارش شود.

ماده 9: واریز وجوه در خدمات الکترونیکی، منحصراً از طریق حساب معرفی شده مشتری نزد یکی از موسسات اعتباری امکان‌پذیر است.

ماده10: سامانه الکترونیکی مورد استفاده برای انجام معاملات و ارایه خدمات الکترونیکی، باید امکان ثبت، نگهداری و تهیه گزارش از سابقه تمامی عملیات مشتریان را داشته باشد و آن را در اختیار سازمان قرار دهد.

ماده11: لازم است اسناد و اطلاعات تراکنش‏های الکترونیکی برابر ضوابط مذکور در «دستورالعمل نگهداری و امحاء اسناد در بازار سرمایه در حوزه مبارزه با پولشویی» مصوب شورا نگهداری شود و تخـلف از آن مشـمول مجازات‏های مقرر در قانون می‏باشد.

این دستورالعمل در 11 ماده و 2 تبصره در دهمین جلسه شورای عالی مبارزه با پولشویی مورخ 1390/07/19 به تصویب رسید و از تاریخ ابلاغ، لازم‏الاجراست.

اطلاعات مرتبط

دستورالعمل رعایت مقررات مبارزه با پولشویی در خدمات الکترونیک بازار سرمایه